Triode Dick's Page
De Grote Eindbuizentest
Triode Dick op zoek naar de ultime eindbuis...
Deel 3 (medium vermogen triodes)

Update:25-9-2002

 

Svetlana SV811-3 en SV572-3: Twee triodes met grote overeenkomsten. De 572-3 heeft in tegenstelling tot de SV811-3 een grafiet anode. De anodedissipatie is daardoor een stuk hoger. De SV811-3 is een krachtige triode. Mooi ruimtelijk en detailrijk. Niet die ultieme pinpoint van de top 5. De 572-3 heeft een nog wat mooiere klankbalans. En is net wat "smoother" dan de SV811-3. Mijn voorkeur ligt bij de 572. Het lijkt of de vervorming lager ligt. Of dempt het grafiet beter? Beide buizen hebben één gemeenschappelijk nadeel: de hoeveelheid Wattjes die de gloei vreet. 4A bij 6,3V. Niet gering. De versterker wordt dan ook een stuk warmer met één van deze jongens op de versterker. Als je de gloeispanning gelijkricht zullen de Elco's in de afvlakking altijd onder stress werken. Er loopt immers een statische stroom van 4A. Ze zullen geregeld moeten worden vernieuwd. Reken elk half jaar maar een setje nieuwe elco's. Ze zullen dan wel zo gaar als boter zijn. Heb je een systeem met een niet zo hoog rendement, gebruik gewoon wisselspanning. Heb je op een klein restbrommetje na, helemaal geen probleem. Twee jaar geleden had ik geen probleem met het hogere energieverbruik. Maar ik moet zeggen dat ik daar nu toch wat bewuster mee omga. Ik gebruik immers ook spaarlampen her en der in huis. Het zou een beetje hypocriet zijn als mijn versterkers dan wel onnodig energie verslindende monsters zijn! De muziekweergave is echter prima de luxe. De SV811-3 krijgt 92 punten.De SV572-3 94 punten.

RCA UX250: Zoals ik al eerder aanhaalde, je hebt triodes die de asociale mens in je losmaken. Dit is zo'n triode. Een hele grote globe. Gigantisch mooi gebouwd. En wat een muziek. Je wordt compleet meegevoerd met de muzikanten. Een stage, ongehoord! lui geluid? Ha, ha, dat woord heeft deze jongen niet in zijn vocabulaire. Kracht, ritme. Je voet blijft meetappen. Elke muzikant krijgt zijn eigen ruimte en spotlight. Overweldigende ervaring. Ik blijf naar de platenkast lopen. Tijd, waar ga je zo snel naar toe? Helaas onbereikbaar voor velen, inclusief ikzelf. Maar deze ervaring raak ik niet meer kwijt. Met veel gezonde tegenzin gaat hij retour naar zijn eigenaar. Het leven kan hard zijn......... 98 punten.

 

Dat ik hier ook op en aanmerkingen maak zoals bij de E406n doe ik vooral om de argeloze muziekliefhebber te beschermen tegen kwalijke praktijken van mensen die snel een dikke graankorrel mee willen pikken van onze geliefde hobby. De laatst bezochte radiomarkten lieten meer mooie glanzend gepoetste, maar geheel uitgebluste buizen zien dan ooit! Zo uit oude radio's gerukt en opgepoetst. Ook op Marktplaats dot nl zie ik steeds meer onfrisse aanbiedingen. Uiteraard tegen topprijzen! Laat liggen die rotzooi! Mijn site is het uitgelezen medium om medehobbyisten te waarschuwen tegen deze volksverlakkerij. Hier geen censuur, gewoon eerlijke voorlichting. Als ik wat tegenkom wat mijn inziens niet door de beugel kan, en ons buizenliefhebbers de hobby kan verzieken, meld ik dat! Koop in ieder geval bij een vertrouwde leverancier (zie links-pagina). Of koop, als je veel op de gok koopt, een tubetester. Loop je nooit risico.

Cetron 300B: Ook een fameus type. De Cetron maakt een heel schone indruk. Wel wat "laid back". Een wat "rozig" klankbeeld. Zo'n klankbeeld dat veelal als typisch "300B geluid" wordt geschetst. Het maakt me een beetje slaperig. Ik heb in het verleden veel met deze Cetron gedraaid, maar ik ben hem een beetje ontgroeid. Hij maakt alle muziek een beetje mooier. Slechte opnames klinken aangenamer en mooier, maar, en dat is minder, halen niet het maximaal mogelijke. Het geluidsbeeld is wel ruimtelijk, maar zonder de strakke pinpoint van de beste buizen in deze test. Prima buis, maar veel te duur. 90 punten.

 

JJ 300B: Het voormalige Tesla. Klasse gemaakt. Dik glas en een keramische voet. Verguld rooster. Heel mooi. De 300B klinkt veel precenter dan de Cetron. Toch wel schoon. Minder gekleurd ook. Wel een wat dunnere stemweergave. Ook geen extreme pinpoint. Goede ruimte. Het midlaag is veel minder wollig. Hier is zonder moe te worden lang naar te luisteren. Als je geen gedonder wilt met verkrijgbaarheid, niet te veel geld kwijt wilt maar toch een prima triode wenst? Neem dan deze buis mee op je lijstje. Met AC op de fillaments is de buis mooi stil te krijgen. Veel waar voor je moneten. 89 punten.

 

Svetlana 300B: Hele goede 300B. Goed gebouwd, met centertap gloei/ kathode. Zeer weinig brom met AC voeding van de fillaments. Veel neutralere klankbalans dan de Cetron en meer body bij stemmen. Wel weer dat wat luie gevoel bij het luisteren. Maar absoluut geen stress. Goede ruimteweergave. Pinpoint ook niet helemaal top. Wat onbehoorlijk duurder dan de JJ, maar goedkoper dan de Cetron. Een vriend speelde er ook een week mee, naast zijn eigen JJ 300B. Hij vond de Svetlana de betere van de twee. Ik twijfel tussen de twee. Svetlana zelf zegt dat hun buis een regelrechte WE300B kopie is. Dat is echter onzin. 89 punten.

 

 

AVVT AV300B: Há, een 300B uit dezelfde stal als de mooie 2A3. Deze buis heb ik ter evaluatie gevraagd omdat lezers van mijn homepage vroegen of de kwaliteit net zo hoog was als de AV2A3. Eerst heeft de triode een dikke week op de versterker gespeeld van audiovriend Wim. Dat was zo overtuigend dat ik het haast niet meer kon afwachten ze op m'n eigen monoblokken te zetten. En, het wordt eentonig, weer spat de klasse uit de luidsprekers. De andere 300B's, uitgezonderd de KR, in deze test worden echt op afstand gezet door deze AVVT's. En ondanks dat de Svetlana ook een heel mooie triode is, moet die ook het hoofd bieden aan de AVVT. De anderen zijn geen partij. Superbreed, diep, transparant, schoon en heel krachtig. Inderdaad, een broer van de AV2A3. Maar dan met de mogelijkheid meer vermogen uit de versterker te halen. De bouw van de buis ziet er ook niet uit als een klassieke 300B. Er zijn zo te zien meerdere trucs toegepast om een lineaire karakteristiek te verkrijgen én om eventuele microfonie te verminderen. Een verdiende 98 punten.

KR300BXLS: Een 300B die ook goed bekeken eigenlijk geen 300B is.Daar doe je deze mooie triode gewoon tekort mee. Ook deze KR speelt de sterretjes uit je versterker. Je kunt hem ook op een hogere spanning/stroom instellen. Het vermogen zal dan hoger zijn. De overdreven gestelde 25 Watt single ended wordt uiteraard niet gehaald. Kan ook niet bij een triode met als maximale anodedissipatie van 60 Watt. Theoretisch is dan met de exact juiste instelling, aanpassing en de wind in de rug 15 Watt te halen. Wat in de praktijk zelden het geval zal zijn. De wind heb je meestal wat tegen immers. Voor de duidelijkheid, ik heb het hier over Klasse A1 vermogen. De kwaliteit is uitstekend. Zeer makkelijk, open en krachtig geluid. Uitstekende stemmen. Eigenlijk heb ik van deze triode niets negatiefs kunnen vinden. Ik heb er heel wat uurtjes van genoten. Hoort bij de beste die ik thuis heb/had. De afwerking ligt op een heel hoog niveau. Nog hoger als de AVVT AV300B. Vooral de donkere coating van de anode ziet er top uit. Het klankverschil tussen de AV300B en deze KR300B is klein. Het ontwerp ziet er ook op veel punten hetzelfde uit. De prijs van de KR ligt wel beduidend hoger dan de concurrentie. Of dat terecht is mag de koper zelf uitmaken. Behoort in de top in deze test: 99 punten. Maar gaat deze Triode in de hogere versnelling op de daar voor gemaakte Big C versterker, dan bloeit de buis nog meer op. Wordt nog een streep transparanter en pinpoint als de beste. Wat een muzikaal kruidvaatje. Van mij krijgt deze buis op de hoge spanning en stroom instelling twee punten meer. Wat de stand op 101 punten brengt. Grote klasse…

AVVT AD100: In deze AVVT zag ik eigenlijk niet zo veel. Weer een 300B-achtige triode. Maar ik besloot deze AD100 eens op de Ceasar mono's te plaatsen. Gadverrepielikes das lekker! Met de amorfe UGT's geeft het een combinatie die absoluut af is. Ook de AV en KR300B's geven in de Ceasar uitstekende resultaten, maar het net wat verfijndere en toch mooie volle middengebied van de AD100 geeft mijn voorkeur in deze versterker aan deze wat bizarre buis. Een aparte oude Europese 4 Volt/2,2Ampere voor de gloei is ook niet in elke versterker aanwezig. De instelling is ook afwijkend ten opzichte van de 300B. Ik heb ze op 360Volt/90mA. Deze buis is mijns inziens dan ook het meest geschikt voor ons zelfbouwers. Want we laten de voedingtrafo toch meestal op maat wikkelen. Het klankkarakter komt overeen met de AV2A3. Die is ook net dat tikje dikker in het midden dan de AV300B. Zou dat in de hogere gloeistroom zitten? Ik denk het wel. Een dikke plus is ook de heel lage hummm met AC op de gloei. Ik gebruik deze triode nu al twee maand als referentie, ongemerkt eigelijk. Gaf eerst een gelijke notering als de AV300B. Maar na een langere inspeelperiode wil ik hem helemaal niet meer missen! Samen met de KR300BXLS op de hogere stand. Een dik verdiende: 101 punten!

Emission Labs VV300B: Deze werkelijk formidabel afgewerkte buis werd tot voor kort onder de naam "VAIC" gemaakt. Wat (te veel) vragen opriep of deze buizen in dezelfde fabriek worden gemaakt als de AVVT triodes. Waar Alesa Vaic de chef in de keuken is. Je ziet aan het uiterlijk van deze 300B nog duidelijke raakvlakken met AVVT en ook KR. Niet vreemd. Als je de stamboom van die drie merken terug gaat lopen komen je op vanzelf uit op het punt waar de drie eigenaren van de nu verschillende fabrieken nog onder één dak samenwerkten in het produceren van buizen. Het huidige Emission Labs weet van wanten. Het vakmanschap straalt er van af. Een binnenkant die er zo ontiegelijk fraai uitziet. Gevat in een glasbulb dat hooguit geëvenaard kan worden, niet verbeterd. En ook over de muzikale kwaliteit kan ik bijzonder tevreden zijn. Zonder meer bij de beste die ik beluisterd heb. Een mooie harmonieuze klankbalans. De kracht van de beste buizen uit de test. De hoogweergave zonder enig scherpte. Ik ben bijzonder gecharmeerd van deze buis en heb er lang naar geluisterd. Een buis die ik niet meer kwijt wilde en zo gebeurde het. Deze relatief nieuwe buis krijgt van mij: 99 punten

Western Electric WE300B: Hier is hij dan! De one and only 300B. De meest fameuze triode op onze planeet. Ook de beste? Na een week op stroom, kan ik zeggen dat het geluid toch nog verder los kwam. De WE streeft alle namaak 300B's van de concurrentie behoorlijk voorbij. Het origineel heeft niet de roze gloed van de Cetron, en is veel losser en transparanter dan zijn uiterlijke kloon, de Svetlana SV300B. En dan noem ik nog de beste imitaties. Een JJ is een brutale jongen bij de WE vergeleken. De diepte weergave is uitstekend. Wat ronder in presentatie dan de hedendaagse AVVT, KR en Emission Lab (voorheen VAIC).

Op muziek met kleine bezettingen is de weergave af en toe magisch. Adembenemend zelfs. Op andere muziek wordt de achilleshiel van de WE hoorbaar. De laagweergave. Die kan een beetje een hol blubberig karakter krijgen die het goede wat maskeert. Bijvoorbeeld Herman van Veen. Draai van de dubbele verzamelaar het eerste nummer van plaat 2: "Suzanne". Werkelijk formidabel. Stem met piano. Evenals "Weet je nog".

Ook heel mooi, Steve Hackett's "In memoriam". Van het album "Dark Town". Steve's stem krijgt de juiste lading mee die in dit bizarre meeslepende muziekstuk. De stem komt helemaal los uit de begeleiding. Griezelig bijna. Maar komt er een diepe bas, liefst een akoestische, dan wordt de weergave wat "honkig". Basdrum idem.

De WE dwingt je als het ware muziek uit je verzameling te kiezen die hij het beste aankan. Maar ik heb ook veel muziek die gewoon wat minder door de WE300B wordt neergezet. Ik heb nog niet vaak zoveel klassiek in één week gedraaid als de laatste zeven dagen. Is zo mooi.

Wat ook opvalt: het geluid van de radio klinkt gewoon beter. De WE lijkt dus een mooimaker te zijn. Maakt mij niks uit. Maar met de juiste componentenkeus om deze buis kan er veel worden gedaan om geen al te "laid back" te krijgen. Kies als je geen té braaf geluid wilt bijvoorbeeld niet voor een Jensen pio als koppel condensator, maar liever een Auricap of Hovland.

De AVVT en de KR zijn van zichzelf absoluut "allrounder" in muziekweergave. De Tsjechen geven meer "punch" in het laag, en laten horen dat ook single ended lage lusten kan bevredigen. Dat is niet de sterke kan van de WE300B. De WE is een buis met meerdere kanten. Als je de genoemde klassieke muziek met kleine bezettingen speelt, zul je zelden de nadelen ervaren en een erg gelukkig persoon zijn.

Houd je zoals ik van een breed pallet muziek, zijn de AVVT en KR300B een veel betere keus. Ward, de lucky devil die dit paartje toehoort, zegt zelf: "De WE heeft een vrouwelijke weergave, de andere een mannelijke…". De bofkont heeft zowel deze als AVVT's. Maar de laatste staat op zijn versterker. Ik zou ook beide wel willen. De stemming van het moment bepaalt met welke buis je op de versterker gaat luisteren........... hoezo, zweverig geneuzel?.......

De WE heeft ook heel veel kwaliteit. Je krijgt die alleen niet vanzelf. Op zijn beste momenten vind ik hem, of haar, een 100-punter. Maar gemiddeld geef ik: 98 punten. (zie ook de aanvullende punten hieronder)

Hier kun je meer details zien van de WE300B...

 

Emission-labs 300BXLS: Hij kwam, zag en overwon. Dat zou in het kort de conclusie kunnen zijn. Wat een mooie triode. Uiterlijk imposant en subliem afgewerkt.Klankmatig de mooiste tot nu toe.
De krachtpatser heeft alles wat de AD100 zo mooi maakt, energie, kracht, transparantie, maar met een 'Big tone" die het alleen maar mooier maakt. Natuurlijk, deze buis is gemaakt om op een hogere spanning en stroom te presteren. Je krijgt dan een dubbel aantal Watts in vergelijk een normale 300B in een normale 300B versterker. Maar de XLS in een gewone 300B instelling blijkt zijn open volle en transparante karakter geheel te behouden. Iets wat bij de andere opgevoerde 300B uit deze test, de KR300BXLS niet helemaal het geval is. Die laat duidelijk zijn kwaliteiten nog toenemen op een hogere spanning en stroom. De E-labs is een echte allrounder. Petje af. Deze nieuwe nummer 1 en mijn nieuwe referentie krijgt van 103 punten.

Hier zie je een uitgebreider potret van de E-labs 300BXLS...

 

Deel 1: De introductie en aftrap....
Deel 2: De lagere vermogen triodes zoals de 45 en 2A3 types....
Deel 3: De medium en wat hoger vermogen triodes. De 300B en vrienden...
Deel 4: De conclusie tot nu toe en wat aanvullende dingen....
   
   
   
Home Naar de homepagina van Triode Dick's Page >>>>