Triode Dick's Page
Wetenswaardigheden
Vertellingen over een trafobouwer.....
Update:14-3-2002

 

Maart 2002, het heden...

Hier is het verhaal te lezen zoals het in de loop der tijd is ontstaan… Het verhaal van de transformatorwikkelaar die zich niet wilde laten kisten door Japanse topmerken. En vertelde dat hij ook die kwaliteit kon maken, of zelfs nog beter. Dat daar zoveel tijd, werk en zweet mee gemoeid zou zijn, tja, dat had de beste man misschien zelf ook niet verwacht…. Of het gelukt is? Dat lees je verderop…

 

 

Hoe het begon......

Er was eens... of liever, het was lang geleden, een jaar of vijf terug toen ik via Direct Heated Rob, die toen nog gewoon Rob heette, in contact kwam met een trafobedrijfje in Schagen: "AGRO". De eigenaar, Wil, maakte naast transformatoren voor de industrie ook wel eens wat trafo's voor audiogebruik. Ik heb toen ook voor het eerst een stel trafo's bij hem besteld.

En die waren helemaal niet onaardig, maar absoluut niet te vergelijken met de Tango's die ik destijds in Japan bestelde. Maar dat verwachtte ik ook niet. Mooie betaalbare kwaliteit was het. De contacten werden intensiever en de goede man kon iedere voedingstrafo of smoorspoel maken die ik nodig had. Destijds ook gewoon redelijke tot goede kwaliteit. Er bromde wel eens wat, maar ja, dat hoorde zo… dacht ik… Ik weet inmiddels beter…

Ik ga nu verder met het verhaal zoals het tot vandaag op deze site stond, om een mooi chronologische opbouw te krijgen. Ik heb wel het één en ander aan schrijf en andere fouten er uit gefilterd, met een fasecorrect filter wel te verstaan ….hahaha … Ik zag dat ik (gelukkig) toch wel wat bijgeleerd heb op schrijfgebied de laatste twee jaar… en de spelcontrole op de pc werkt nu ook beter…

 

Juli 2000....

Mijn voedingstrafo's worden al een paar jaar door dezelfde man gewikkeld, Wil Blaauw. Uit Schagen in Noord-Holland. En met de vele spanningaftakkingen die ik vaak vraag, kreeg ik nooit een "dat ken net" te horen. Logisch, hij komt ook niet uit Friesland. Maar in ieder geval, hij maakt alles wat ik maar nodig heb. Een echte vakman dus. En alles is behoorlijk overgedimensioneerd. Een 3 Ampère wikkeling op de voedingstrafo schrikt echt niet als je er toevallig wat meer uit haalt.

Wil had tot voor een jaar een trafowikkelbedrijf, "AGRO" in Schagen. Maar dat werd hem te groot en heeft het bedrijf verkocht. Wil is nu met een kleiner bedrijf onder de naam "Automatic Electric Europe" verder gegaan.
En hij is zich vooral gaan specialiseren in trafo's voor "ons type mens", de buizenversterkerbouwer. Hij maakt nog steeds mijn meeste voedingstrafo's en ook mooie push-pull trafo's. Die heb ik al in verschillende versterkers gebouwd.

Push-pull trafo's die een laagfundament neerzetten die, zoals nog velen denken, niet door een buisversterker kan worden gedaan. Wel door deze uit de kluiten gewassen jongens dus. Maar er is meer. Deze trafo's worden op een speciale manier geheel symmetrisch gewikkeld. Rare resonanties komen ook niet voor. En het frequentiebereik in het hoog is erg ruim. Als ik een met zo'n trafo uitgeruste versterker doormeet met blokgolven, zie ik aan de uitgang ook een blokgolf. Zonder rare overshoots of ander ongedierte. Klassetrafo's!

En tientallen smoorspoelen heeft hij voor mij gewikkeld. Door mijzelf en andere audiovrienden wordt nogal eens "gebrainstormd". Er worden dan vaak al dan niet aparte dingen uitgedacht. Zoals een meerkamer smoorspoel. Ik heb jaren in de hoogfrequent techniek gewerkt, en daar worden dat soort technieken toegepast. Ik kwam op een goede dag weer eens een hoogfrequent spoeltje tegen in een rommeldoos en dacht plots: "hé, zou dat niet in de .....?" Ik vertelde het idee aan "Direct Heated Rob, een goede en ook actieve buizenvriend uit Den Helder. DHR kwam wat later bij Wil en vroeg of zo'n spoel te maken was. Wil zegt nooit nee en een tijdje later waren de eerste klaar. Twee audio-kennissen, "Peppie en Kokkie" noem ik ze vaak, hebben ze meteen ook meettechnisch stevig aan de tand gevoeld. Met het Clio-meetsysteem van Peppie gemeten bleek het een prima smoorspoel. Nou, die zeskamersmoorspoel filtert rotzooi, afkomstig uit ons lichtnet, inderdaad breedbandiger uit. Wil heeft ze nu in productie genomen, en ze zitten ook in mijn laatste versterkers. Een aanrader.

Het is Wil echter een doorn in het oog dat ik Tango uitgangstrafo's in mijn single ended versterkers echt de beste vind. Als het in Japan kan worden gemaakt, kan ik het ook vind hij. Wil ziet het sindsdien als een uitdaging deze Tangokwaliteit te evenaren, en nog liever, te overtreffen. We hebben daarvoor zelfs de verschillende parameters van de Tango gemeten, Ohmse weerstand, Inductie etc. Ik heb er al verschillende geprobeerd. Met wisselend succes. Soms was het verassend goed, een andere keer ontluisterend slecht. Ik heb wel eens (stilletjes) gegniffeld hoor....

Heel vreemd was de kwaliteit erg zwalkend. Jantje kreeg goede, maar Pietje kreeg ogenschijnlijk gelijke, maar waren meettechnisch heel matig. Een eerste paar dat ik voor mijn broers versterker wilde gebruiken waren ronduit matig. Een vervangende set was weer boven verwachting. Later bleek het in het kernmateriaal te zitten. Wil's toenmalige toeleverancier van band of C-kernen maakte er een potje van, waardoor iedere zending andere eigenschappen hadden. Absoluut onwenselijk.


December 2000...

Een single ended trafo is een ander beestje dan een voedingstrafo of een push-pull. Maar vlak voor de kerst belde Direct Heated Rob mij dat hij nu een paartje had van Wil die uitstekend klonken en meten. Ik had er gisteren een telefonisch onderhoud over met Wil zelf. Hij vertelde me dat hij nu een toeleverancier had die véél beter bandkernmateriaal heeft. De trafo's zouden er geweldig veel op voor uit gaan.

Ik zeg "zouden" omdat ik ze destijds zelf nog niet heb beluisterd en gemeten had. Misschien dat Wil een setje aan mij kan afstaan. Mocht dat gebeuren dan zullen de resultaten ongetwijfeld op deze homepage te lezen zijn. Ik heb ook nog een setje "Lundahl" trafo's op de plank. En uiteraard de geweldig mooie "Donuts" van Amplimo. Dus een vergelijkend onderzoek kan heel interessant uitpakken. Zeker gezien de concurrerende prijs die Wil vraagt voor zijn UGT's.

Maar ook vernam ik nu via via dat Wil niet zo blij was met wat ik op mijn site schrijf. Waarom niet? Laat ik het zo zeggen: "Wil, maak ook een geweldig goede trafo, en volgens de laatste geruchten heb je die al, en laat hem mij proberen". Als het super is, dan zullen de audioliefhebbers het hier lezen. Als het niet goed genoeg is, schrijf ik het ook. Dat is het voordeel dat een eigen homepage bied, ik kan objectief beoordelen. Ik ben geen commerciële instelling die rekening met adverteerders heeft te houden. De lezers geef ik mijn onverbloemde mening over de dingen die ik uitprobeer!


Maart 2001...

Er is heel wat gebeurd! Ik ben pas weer bij Wil op bezoek geweest. En wat ik daar zag stemde mij heel blij. Hij heeft inmiddels nog mooier kernmateriaal. Het zijn, en dat is zeer bijzonder, kernen van Amorfe materiaal! De prototypes staan al op een versterker. Veelbelovend! Deze amorfe UGT's zijn echte klasbakken. In dezelfde divisie als de mijn Tango en Amplimo UGT's. De eredivisie dus. De amorfe geeft een diep en breed geluidsbeeld. En is ongehoord transparant. Het geeft veel "low level informatie". En vooral op dat laatste laten de trafo's van wat minder klasse het vaak afweten. Een uitgebreide test is al in volle gang. U leest het te zijner tijd op deze bladzijden.


Mei 2001...

Ik heb Wil geadviseerd niks meer te veranderen en de trafo zoals hij nu is in productie te houden. Wat ook is gebeurd. Na jaren van wikkelen en schaven is de UGT klaar. Wil zal ze ook betaalbaar houden! Dat is de tweede top trafo van Nederlandse afkomst! We doen goed mee........

De beste man is behoorlijk actief geweest de laatste jaren. De single ended uitgangstrafo's zijn van redelijk naar zeer goed getransformeerd (woordgrapje....). De voedingstrafo's zijn nu beter dat ooit en hij heeft erg fraaie smoorspoelen in zijn programma. Ik heb zakelijk niks met het bedrijf AE van doen. Dat benadruk ik nog maar eens. Ik heb me al diverse keren kritisch opgesteld ten aanzien van 'smans producten. Maar eerlijk is eerlijk, hij heeft zich aanzienlijk verbeterd! Hij maakt nu voor ons hobbyisten topproducten die bovendien geen rib uit het lijf kosten. De amorfe UGT proto zie je op de foto rechts.


Maart 2002... terug naar het heden....

Is het verhaal af? Nee hoor, er is het laatste jaar nog veel meer gebeurd. Ten eerste heeft Wil zijn oude afgegleden bedrijf weer teruggekocht. En er weer een bloeiende firma van gemaakt. Onder de naam: AE Europe"", zoals zijn kleine audiotrafobedrijfje al heette. Maar ook de audio tak is nu beter dan voorheen. Alle trafo's hiervoor worden de man zelf berekend én gewikkeld.

De voedingstrafo's hebben een hele grote sprong voorwaarts gemaakt door nieuwe wikkeltechnieken. Ze zijn wel een stuk groter dan voorheen, maar ook veel brom en tril armer. De temperatuur blijft zelfs bij continu bedrijf heel laag. Een graad of 30 op mijn "Big C" en "Goliath" bijvoorbeeld. Op verzoek worden ze capaciteitarm gewikkeld, wat veel hoogfrequent lichtnetnetrommel al voortijdig uitfiltert. En wat je kwijt bent kan je ook geen ergernis geven.

Op uitgangstrafogebied is de ontwikkeling ook verder gegaan. Nog mooiere wikkeltechnieken werden uitgeprobeerd (en gelukkig man als ik ben, steeds door mij gemeten en beluisterd…).

De al zo mooie amorfe UGT werd daardoor nog beter, meettechnisch en gehoormatig. De UGT's wikkelen met zilveren secundaire wikkelingen bleek juweeltjes op te leveren die een nog verdere verfijning mogelijk maakt. Mijn beide bovengenoemde versterkers zijn beide van die amorfe/zilver UGT's voorzien. En ik moet zeggen, ik kan me haast niet wat mooiers bedenken. Een geheel zilvergewikkelde UGT? Misschien… Wil doet daar een beetje geheimzinnig over, als ik daar een balletje over opgooi, maar volgens mij is het onderzoek naar die mogelijkheden al lang bezig…

De man blijft gedreven bezig met zijn persoonlijke hobby binnen zijn bedrijf. De uitdaging die Wil een lustrum geleden zichzelf stelde, is die geslaagd? Nou, reken maar. Mijn Tango UGT setjes liggen al lang op de plank te verstoffen. Die zijn nog steeds bovengemiddeld mooi, laat dat duidelijk zijn, maar ze hebben hun meerdere gevonden. In de trafo's uit een bescheiden firma uit Schagen. En eerlijk is eerlijk, ik had dit destijds niet verwacht…

Het succes heeft echter ook een nadeel. De levertijden zijn door de grote vraag wel eens aan de lange kant. Dat komt dat Wil alle transformatoren voor de audio zelf wil wikkelen. Om een constante kwaliteit te behouden. Maar ach, en dit is niet bagatelliserend bedoeld, de voortreffelijke kwaliteit, maar ook de altijd sympathieke prijzen die hij daarvoor vraagt, maken het wachten meer dan goed.

Een set trafo's gaat normaal de rest van je leven mee, die paar extra weken wachten moet je maar op de koop toenemen. Na de eerste muzikale noten uit je nieuwe versterker ben je dat al lang vergeten…

De remedie? Bestel op tijd, wacht niet tot je de rest van je versterker al klaar hebt. Moest ik ook toen ik nog Tango's in Japan kocht. Die waren ook zes tot acht weken onderweg. Met de snellere post was je honderden gulden (toen) meer aan verzendkosten kwijt. Daar kocht ik liever muziek voor.

En hiermee is het verhaal nog niet af.... denk ik..... hoop ik.....